जेएनएन, नागपूर:  देशभरात आज शिक्षक दिन मोठ्या उत्साहात साजरा केला जात आहे. विद्यार्थ्यांच्या आयुष्याला योग्य दिशा देत त्यांचे भविष्य घडविणाऱ्या शिक्षकांप्रती या दिवशी कृतज्ञता व्यक्त केली जाते. शिक्षक हे केवळ वर्गात धडे देणारे मार्गदर्शक नसून विद्यार्थ्यांच्या व्यक्तिमत्त्व विकासात आणि त्यांच्या स्वप्नांना आकार देण्यात महत्त्वाची भूमिका बजावतात. शिक्षण क्षेत्रात उल्लेखनीय आणि नाविन्यपूर्ण कार्य करणाऱ्या शिक्षकांचा या निमित्ताने गौरवही केला जातो.

शिक्षक दिनाच्या निमित्ताने महाराष्ट्रातील अशाच काही आदर्श शिक्षकांची कामगिरी जाणून घेऊया. विविध सामाजिक आणि शैक्षणिक आव्हानांवर मात करत या शिक्षकांनी विद्यार्थ्यांना शिक्षणाच्या मुख्य प्रवाहात आणण्याबरोबरच त्यांच्यामध्ये आत्मविश्वास, नेतृत्वगुण, कौशल्य आणि देशसेवेची भावना निर्माण करण्यासाठी महत्त्वपूर्ण योगदान दिले आहे.

डॉ. कविता नृसिंहराव गिट्टे – बीड
बीड जिल्ह्यातील केज येथील साने गुरुजी निवासी विद्यालयात कार्यरत असलेल्या डॉ. कविता नृसिंहराव गिट्टे यांनी वंचित घटकांतील विद्यार्थ्यांच्या शिक्षणासाठी उल्लेखनीय कार्य केले आहे. दिव्यांग विद्यार्थी तसेच ऊसतोड कामगारांच्या मुलांना शिक्षणाच्या मुख्य प्रवाहात आणण्यासाठी त्यांनी विशेष प्रयत्न केले.

ऊसतोड कामगारांच्या स्थलांतरामुळे त्यांच्या मुलांच्या शिक्षणात खंड पडण्याची शक्यता असते. अशा विद्यार्थ्यांना शिक्षणाशी जोडून ठेवण्यासाठी डॉ. गिट्टे यांनी विविध पातळ्यांवर प्रयत्न केले. आधुनिक तंत्रज्ञानाचा वापर करून अध्यापन अधिक प्रभावी करण्यावर त्यांनी भर दिला. विद्यार्थ्यांची शैक्षणिक गळती रोखण्याबरोबरच त्यांच्यामध्ये शिक्षणाची आवड निर्माण करण्यासाठीही त्यांनी विविध उपक्रम राबविले.

वंचित आणि विशेष गरजा असलेल्या विद्यार्थ्यांना समान शैक्षणिक संधी मिळावी, हा त्यांच्या कार्याचा केंद्रबिंदू राहिला आहे. त्यांच्या या उल्लेखनीय योगदानाची दखल घेत त्यांना महाराष्ट्रातील आदर्श शिक्षक म्हणून गौरविण्यात आले आहे.

कुंदा जयवंत बच्छाव – नाशिक
नाशिक महानगरपालिका शाळा क्रमांक 18चा शैक्षणिक दर्जा उंचावण्यासाठी कुंदा जयवंत बच्छाव यांनी अनेक अभिनव उपक्रम राबविले. पारंपरिक अध्यापन पद्धतीसोबतच तंत्रज्ञानाचा प्रभावी वापर करत त्यांनी विद्यार्थ्यांना शिक्षणाकडे आकर्षित करण्याचा प्रयत्न केला.

    ‘मिशन मोबाईल-फ्री’सारख्या उपक्रमांसोबतच ‘ज्ञानभिंती’ आणि ‘आनंदवली शिक्षण कट्टा’ यांसारख्या संकल्पनांच्या माध्यमातून विद्यार्थ्यांना अभ्यासाची नवी दिशा देण्यात आली. विद्यार्थ्यांनी केवळ पाठांतरावर भर न देता कृतीतून आणि अनुभवातून शिकावे, यासाठी त्यांनी नाविन्यपूर्ण पद्धतींचा वापर केला.

    विशेष म्हणजे अमेरिकेतील शाळांशी ‘ई-ट्विनिंग’च्या माध्यमातून विद्यार्थ्यांचा संवाद घडवून आणत त्यांनी त्यांना आंतरराष्ट्रीय शिक्षणाचा अनुभव दिला. या माध्यमातून विद्यार्थ्यांना वेगवेगळ्या संस्कृती, शिक्षणपद्धती आणि विचारविश्वाशी परिचित होण्याची संधी मिळाली. डिजिटल शिक्षणाच्या माध्यमातून विद्यार्थ्यांच्या ज्ञानाच्या कक्षा रुंदावण्याचे महत्त्वपूर्ण काम कुंदा बच्छाव यांनी केले आहे.

    वैभव वसंतराव कुलकर्णी – लातूर
    लातूर येथील पीएम श्री जवाहर नवोदय विद्यालयात कार्यरत असलेले वैभव वसंतराव कुलकर्णी यांनी ग्रामीण भागातील विद्यार्थ्यांच्या सर्वांगीण विकासासाठी विशेष योगदान दिले आहे.

    ग्रामीण विद्यार्थ्यांना स्पर्धा परीक्षांच्या संधी उपलब्ध करून देणे, विज्ञान-तंत्रज्ञानाची गोडी निर्माण करणे आणि कौशल्याधारित शिक्षणावर भर देणे, या दिशेने त्यांनी सातत्याने काम केले. विद्यार्थ्यांनी केवळ पाठ्यपुस्तकापुरते मर्यादित न राहता विविध क्षेत्रांमध्ये आपली क्षमता सिद्ध करावी, यासाठी त्यांनी त्यांना मार्गदर्शन केले.

    त्यांच्या मार्गदर्शनाखाली विद्यार्थ्यांनी विविध शालेय तसेच राष्ट्रीय स्तरावरील उपक्रमांमध्ये उल्लेखनीय कामगिरी केली आहे. ग्रामीण भागातील विद्यार्थ्यांमध्ये असलेल्या क्षमतेला योग्य दिशा देऊन त्यांना स्पर्धात्मक जगासाठी तयार करण्याचे काम वैभव कुलकर्णी करत आहेत.

    शिवप्रसाद अरविंद टिंगरे – सातारा
    सातारा येथील सैनिक स्कूलमध्ये कार्यरत असलेले शिवप्रसाद अरविंद टिंगरे यांनी विद्यार्थ्यांमध्ये शिस्त, नेतृत्वगुण आणि देशसेवेची भावना रुजविण्यासाठी महत्त्वपूर्ण योगदान दिले आहे.

    सैनिक स्कूलमधील विद्यार्थ्यांना केवळ शैक्षणिक ज्ञान देण्याबरोबरच त्यांच्या व्यक्तिमत्त्व विकासावर त्यांनी विशेष भर दिला. विद्यार्थ्यांमध्ये नेतृत्वगुण निर्माण करणे, शिस्तीचे महत्त्व पटवून देणे आणि देशासाठी योगदान देण्याची प्रेरणा देणे, या बाबींवर त्यांनी सातत्याने काम केले.

    राष्ट्रीय संरक्षण अकादमी अर्थात एनडीए तसेच विविध स्पर्धा परीक्षांसाठी विद्यार्थ्यांना मार्गदर्शन करण्यातही त्यांची महत्त्वाची भूमिका राहिली आहे. त्यांच्या मार्गदर्शनामुळे अनेक विद्यार्थ्यांना संरक्षण क्षेत्रातील करिअरच्या संधींबाबत योग्य दिशा मिळाली. भावी लष्करी अधिकारी घडविण्याच्या प्रक्रियेत त्यांचे योगदान उल्लेखनीय ठरले आहे.

    महाराष्ट्रातील या चारही शिक्षकांच्या कार्यातून शिक्षणाचा खरा उद्देश अधोरेखित होतो. वंचित विद्यार्थ्यांना शिक्षणाच्या प्रवाहात आणण्यापासून ते डिजिटल शिक्षण, स्पर्धा परीक्षा, विज्ञान-तंत्रज्ञान आणि देशसेवेची भावना रुजविण्यापर्यंत त्यांनी विविध पातळ्यांवर उल्लेखनीय काम केले आहे.

    हेही वाचा:Teachers Day 2026: शिष्यवृत्तीच्या मदतीने शिक्षण पूर्ण केले, ऑक्सफर्डमध्ये गाजवले भारतीय तत्त्वज्ञान; वाचा डॉ. राधाकृष्णन यांची कहाणी