लाइफस्टाइल डेस्क, नवी दिल्ली. पोहे हा एक लोकप्रिय उत्तर भारतीय पदार्थ आहे, जो नाश्त्याला आणि रात्रीच्या जेवणात मोठ्या आवडीने खाल्ला जातो. पोह्यांचा उगम कोठे झाला असे विचारल्यावर, प्रत्येकाच्या मनात मध्य प्रदेशातील इंदूरचे नाव येते, जेथील इंदोरी पोहे प्रसिद्ध आहेत. पण जर तुम्हाला सांगितले की, इंदोरी पोह्यांना जीआय टॅग मिळवून देण्याचे प्रयत्न होऊनही, त्यांचा उगम इंदूरमध्ये झालेला नाही, तर तुमचा त्यावर विश्वास बसेल का? खरं तर पोहा हा या राज्याचा ओळख पदार्थ नाही.

पोह्याचा इतिहास
तुम्हाला हे जाणून आश्चर्य वाटेल की पोह्याचा उल्लेख संस्कृतमध्येही आढळतो, जो स्थानिक भाषेत चिपिता, चिडवा किंवा चिवडा म्हणून ओळखला जातो. महाभारतातही याचा उल्लेख आहे, जिथे सुदामाने भगवान कृष्णाला भेट दिली असता त्यांच्यासाठी पोहे भेट म्हणून आणले होते.

आज पोहे हा महाराष्ट्राचा पदार्थ आहे, मध्य प्रदेशचा नाही. पोह्याचा उगम मूळतः नागपूर प्रदेशात झाला, जिथे शेतात काम करणाऱ्या शेतकऱ्यांना तो बनवायला सोपा असल्यामुळे खूप आवडत असे. होळकर आणि शिंदे राजवटीत कांदे पोहे लोकप्रिय झाले आणि तेव्हापासून ते खाद्यसंस्कृतीचा एक अविभाज्य भाग बनले आहे. जेव्हा हे शासक मध्य प्रदेशातील इंदूरमध्ये आले, तेव्हा ते आपल्यासोबत पोहे आणि श्रीखंड हे दोन पदार्थ घेऊन आले.

महाराष्ट्रातील पोह्यांचे 4 प्रकार
पोहे हा महाराष्ट्राचा पारंपरिक खाद्यपदार्थ असून, त्याचे चार प्रकार आहेत: कांद्यापासून बनवलेल्या पोह्यांना कांदा पोहे, बटाट्यापासून बनवलेल्या पोह्यांना बटाटा पोहे, दह्यापासून बनवलेल्या पोह्यांना दडपे पोहे आणि तिखट ग्रेव्हीमधील हरभऱ्यापासून बनवलेल्या पोह्यांना तर्री पोहे म्हणतात.

मध्य प्रदेशातील पोहे जलेबी कॉम्बो
महाराष्ट्रात उगम पावलेला पोहा, मध्य प्रदेशात थोड्या वेगळ्या पद्धतीने सादर केला गेला, जिथे तो एकत्र खाण्यास सुरुवात झाली. पोह्याच्या खारट आणि मसालेदार चवीसोबत जिलेबीच्या गोडव्याचे अनोखे मिश्रण आता या राज्यातील लोकांमध्ये एक लोकप्रिय निवड आहे. येथील लोक सहसा सकाळच्या किंवा संध्याकाळच्या चहाबरोबर पोहा आणि जिलेबीचा आस्वाद घेतात. 

हेही वाचा: National Mango Day: फक्त मँगो शेकच नाही… आंब्यापासून बनवा या २ आंतरराष्ट्रीय पाककृती, जाणून घ्या रेसिपी