स्मिता श्रीवास्तव, मुंबई. बऱ्याच वादविवादानंतर, 'महाप्रभू जगन्नाथ' हा ॲनिमेटेड चित्रपट अखेर चित्रपटगृहांमध्ये प्रदर्शित झाला आहे. हा चित्रपट भगवान जगन्नाथांची त्यांच्या भक्तांप्रति असलेली भक्ती दाखवण्याचा प्रयत्न करतो. हा चित्रपट अनेक पौराणिक कथांमधून प्रेरणा घेतो आणि देव आपल्या भक्तांसाठी कोणत्याही सीमा कशा ओलांडू शकतो हे दर्शवतो.
ॲनिमेशनच्या माध्यमामुळे, भव्य दृश्यांच्या माध्यमातून कल्पना आणि पौराणिक घटना पडद्यावर आणण्याचा प्रयत्न केला गेला आहे.
कथा काय आहे?
कथेची सुरुवात १५ व्या शतकाच्या मध्यातील गुरू योगेश्वर यांच्या आश्रमातील एक हुशार शिष्य, अहम कुमार याच्यापासून होते. अहम कुमारला विश्वाच्या पलीकडील कथांमध्ये रस आहे. आपले शिक्षण पूर्ण झाल्यावर, अहम देवाला अधिक चांगल्या प्रकारे समजून घेण्यासाठी आणि देव खरोखरच इतका सद्गुणी आहे का की प्रत्येकजण त्याची स्तुती करतो, हे जाणून घेण्यासाठी प्रवासाला निघतो. त्याचा प्रवास जगन्नाथ पुरी येथे संपतो, जिथे त्याच्यासोबत अशी एक घटना घडते ज्यामुळे तो भगवान जगन्नाथांना आपला शत्रू घोषित करतो.
दरम्यान, पाच वर्षांच्या बलरामाला त्याच्या वाढदिवसानिमित्त आई-वडिलांकडून भगवान जगन्नाथांची मूर्ती भेट दिली जाते. तो जगन्नाथांची पूजा करतो. कठीण काळात भगवान त्याचे रक्षण करतात. दोघांमध्ये मैत्रीचे संबंध टिकून राहतात. मग, अचानक, कोणीतरी देवाच्या भक्तांचे अपहरण करण्यास सुरुवात करते. बलरामाचे आई-वडील आणि संपूर्ण गावाचेही अपहरण केले जाते. भगवान जगन्नाथही चिंतीत होतात.
ते आपले वाहन गरुड घेऊन गुन्हेगाराच्या शोधात निघतात. बलरामही त्यांच्या प्रवासात सोबत करतो. तेव्हा असे उघड होते की, अहम कुमारने ब्रह्मदेवाकडून वरदान मिळवून, तो शक्तिशाली आणि जुलमी अहमसुर बनला आहे. त्याने स्वतःचा अहम लोक निर्माण केला आहे. या अपहरणांमागे तोच आहे.
तो भगवान जगन्नाथाच्या भक्तांना त्याची पूजा करण्यास भाग पाडतो. त्याचा उद्देश केवळ भक्तांवर नियंत्रण ठेवणे हा नाही, तर संपूर्ण पृथ्वीवर आपले वर्चस्व प्रस्थापित करणे आणि दैवी व्यवस्थेला आव्हान देणे हा आहे. भगवान जगन्नाथ आपल्या भक्तांचे रक्षण कसे करतात आणि त्यांचा नाश कसा करतात, हे या चित्रपटात दाखवले आहे.
चित्रपटाचे व्हीएफएक्स (VFX) कसे आहे?
गेल्या वर्षी 'महाअवतार नरसिंह' हा अॅनिमेशन चित्रपट प्रदर्शित झाला होता. त्यात भगवान विष्णूचा चौथा अवतार असलेल्या भगवान नरसिंहाची कथा दाखवण्यात आली होती. आता, पल्लवी शर्मा यांनी लिहिलेली पटकथा, भगवान विष्णूचा अवतार मानल्या जाणाऱ्या महाप्रभू जगन्नाथांची कथा सांगते.
हा चित्रपट श्रद्धा, भक्ती आणि अहंकार या संकल्पना तपशीलवारपणे मांडतो. चित्रपटाला दृष्यदृष्ट्या भव्य बनवण्याचा प्रयत्न स्पष्टपणे दिसून येतो. बलराम आणि भगवान जगन्नाथ या दोघांचेही अॅनिमेशन मनमोहक आहे. दिग्दर्शक श्रीपाद वरखेडकर यांनी अहम कुमारचा अहंकार आणि देव यांच्यातील लढाईचा क्लायमॅक्स रंजक बनवला आहे. अपहरणाची दृश्येही चित्तवेधक आहेत. चित्रपटाचे डबिंगही उत्तम झाले आहे.
कुठे चुकले?
अहमासुराच्या जगाचा अधिक चांगला विकास करता आला असता. वेगवेगळ्या लोकांचा प्रवास अधिक रोमांचक करता आला असता. विशेषतः अहमासुराच्या ग्रहावरील हत्ती बोलतो, पण अधिक प्राणी आणि त्यांच्या जीवनशैलीचे चित्रण केल्याने चित्रपट अधिक मनोरंजक झाला असता.
काही पात्रांच्या डिझाइनमध्ये तपशिलाची कमतरता आहे. अनेक दृश्यांमध्ये त्यांचे हावभाव आणि शारीरिक हालचाली कृत्रिम वाटतात. आजच्या ॲनिमेशन चित्रपटांचे वैशिष्ट्य बनलेला नैसर्गिकपणा आणि ओघ ॲनिमेशनमध्येही नाही.
संगीत हृदयस्पर्शी आहे.
कुमार यांनी संगीतबद्ध केलेली गाणी, विशेषतः 'जय जय जगन्नाथ' आणि 'जय जय राम कृष्ण हरी', मधुर आणि भक्तिपूर्ण आहेत. एकंदरीत, 'महाप्रभू जगन्नाथ' पौराणिक कथा सोप्या आणि मनोरंजक पद्धतीने सादर करतो.
